Duration: 26 min.
First Performance: March 12, 2009, Arno Bornkamp, saxophone, Noord Nederlands Orkest [North Netherlands Orchestra], cond. Arild Remmereit
Written for Arno Bornkamp and the Noord Nederlands Orkest
With financial support of Nederlands Fonds voor Podiumkunsten+


Program Note (in Dutch)

Mijn saxofoonconcert bestaat uit drie delen die met elkaar versmolten zijn tot één enkele architectuur van ca. 26 minuten. Ik wilde nl. iets doen met het traditionele driedelige format van het soloconcert, zonder daadwerkelijk de conventionele driedelige vorm te gebruiken. De grenzen tussen de drie delen zijn opzettelijk zeer vaag gemaakt; bovendien is het materiaal van de drie delen grotendeels afkomstig van dezelfde (beperkt aantal) melodisch-motivische kiemcellen. Hierdoor wordt het stuk hopelijk ervaren als één logisch traject door een organisch veranderend muzikaal landschap.

Het eerste deel begint met een langzame introductie. De solo-saxofoon klinkt op als een eenzame melodische stem in een Ivesiaans nevelig landschap. Terwijl deze stem als een soort unendliche melodie voortgaat, ontwikkelt de muziek zich langzaam maar zeker tot een energieke en speelse scherzo-achtige muziek. Na enige tijd neemt de saxofoon een meer jazzy karakter aan; daarmee krijgt de muziek een swingachtige ritmiek. Tegen het einde van dit deel probeert een dolle kermispolka nog de muziek binnen te dringen, maar zonder succes…
Deel twee - het langzame middendeel - begint op precies dezelfde wijze als deel één, met datzelfde nevelige landschap, waardoor het aanvankelijk onduidelijk is dat het tweede deel reeds is begonnen. De muziek stevent af op een orgelpunt B (die door de meeste orkestleden niet gespeeld, maar geneuried wordt), terwijl de klok 13 (?!) uur slaat. De saxofoon begint dan een klaaglijke melodie die de toon zet voor de rest van het deel; een toon die aanzienlijk donkerder is dan in de andere delen. Uiteindelijk ontwikkelt het deel zich dan ook tot een soort marcia funèbre, die echter slechts van korte duur is.
Deel drie barst los in hoog tempo en bevat het virtuozenwerk voor zowel solist als orkest. De muziek bevat hier veel referenties aan populaire muziek: echo’s van de kermismuziek die eerder klonk, een ragtime-achtige pianobegeleiding, ‘funky’ momenten en zelfs een heuse dancebeat. Uiteindelijk leidt de muziek naar een virtuoze cadenza, waarin de solist geinstrueerd wordt te spelen als Charlie Parker. Hierop volgt een passage waarin het orkest nog eens flink uitpakt, om ten slotte gezamenlijk toe te werken naar een triomfantelijk, bijna bombastisch slot in B-groot.

De saxofoon is een kameleontisch instrument met vele kanten: lyrisch en poëtisch, speels en jazzy, rauw en dramatisch, etc., zeker in de handen van een veelzijdig en virtuoos musicus als Arno Bornkamp. In dit concert heb ik geprobeerd die verschillende kanten van de saxofoon te belichten.

Click on the player below to listen to the ending of Concerto for Alto Saxophone and Orchestra.